Een helder zicht bij alle weersomstandigheden
De geschiedenis van de Bosch ruitenwisser
Rijden in de regen, sneeuw en mist – tegenwoordig staat niemand daar meer bij stil, maar in de beginjaren van de auto was dit een ware uitdaging. Veel uitvindingen uit de jaren 1910 en 1920 waren erop gericht het autorijden te vergemakkelijken en hielpen het nieuwe vervoermiddel een doorbraak te bereiken. In 1926 bracht Bosch de elektrische ruitenwisser op de markt, waarmee een belangrijke bijdrage werd geleverd aan de veiligheid in auto's.
Moeilijk rijden in de regen
Zowel Max Rall, lid van de raad van bestuur van Bosch, als hoofdontwerper Hermann Steinhart kenden dit vervelend scenario maar al te goed: je bent onderweg in je auto, het weer is prachtig, maar dan komen er regenwolken opzetten. De aanvankelijk lichte bui verandert in aanhoudende regen en het begint donker te worden. Naar huis rijden wordt een beproeving; je kan de weg of iets anders door de voorruit niet meer zien. Daarom besloten Rall en Steinhart eind 1923 een ruitenwisser te ontwikkelen. Er waren al enkele vroege modellen, maar deze liepen sterk uiteen en het was aanvankelijk moeilijk om alle mogelijkheden te overzien.
Voorlopers
Het eerste functionele ruitenwissersysteem werd in 1903 in de VS gepatenteerd. Het werd uitgevonden door Mary Anderson na een bezoek aan New York in de winter, waar ze de inspanningen van een trambestuurder observeerde om helder zicht te behouden in de ijzige regen. Ze schetste vervolgens een apparaat bestaande uit een hendelbediende arm met een rubberen wisserblad. De hendel kon vanuit de auto worden bediend en zorgde ervoor dat de arm heen en weer over de voorruit veegde.
Naast diverse handbediende apparaten werkten ruitenwissers in de daaropvolgende jaren elektrisch of door middel van het vacuüm in het inlaatkanaal van de motor. Eén ding hadden ze allemaal gemeen: ze werkten niet erg goed.
Eenvoudig, betrouwbaar, compact
De ingenieurs van Bosch gingen aan de slag met als doel een eenvoudige, betrouwbare ruitenwisser te ontwikkelen. Ze stelden al snel de belangrijkste parameters vast: het eindproduct mocht niet te groot of te zwaar zijn en moest gemakkelijk op alle soorten voertuigen te monteren zijn. De wisser moest een voldoende groot oppervlak reinigen en de beweging moest zo stil en soepel mogelijk zijn.
Deze ogenschijnlijk eenvoudige opdracht bracht echter twee specifieke uitdagingen met zich mee. Ten eerste moesten de ingenieurs het juiste type rubber vinden. Hoewel zacht materiaal goede wisserresultaten opleverde, werd het snel broos. Robuustere rubbersoorten konden alleen met veel kracht over de voorruit worden bewogen en zouden de motoren van de ruitenwisser veel te zwaar maken. De andere uitdaging was de wisserdruk. Tijdens een wisserbeweging zou de druk aanzienlijk variëren, afhankelijk van de positie van de wisserarm en de toestand van de voorruit. Om dit te compenseren, ontwierpen de ingenieurs een spiraalveer die de wisserhendel – met het rubberen wisserblad in de metalen houder – zo gelijkmatig mogelijk tegen de voorruit drukte.
Drie jaar later was het zover: het Bosch-product werd in 1926 gelanceerd en maakte een einde aan alle weersproblemen en technische tekortkomingen. De ruitenwisser werd aangedreven door een kleine elektromotor via de autoaccu en werkte dus ongeacht of de motor draaide. Het stroomverbruik was tot een absoluut minimum beperkt, zodat niets lange ritten in de regen in de weg stond. Voor nog beter zicht kon een tweede ruitenwisserhendel worden gemonteerd om ook de passagierszijde regen- en sneeuwvrij te houden.
Bosch in Tienen
Meer dan vijftig jaar na de start van de productie in 1974 is Robert Bosch Produktie N.V. in Tienen uitgegroeid tot een belangrijke speler voor innovatie en duurzame productie binnen Bosch. Als wereldwijd ontwikkelingscentrum voor wisbladen en wisrubber speelt Tienen een toonaangevende rol in het internationale netwerk van Bosch. Wereldwijd wordt ongeveer 20 procent van de Bosch-wisbladen en 70 procent van het wisrubber in Tienen geproduceerd.
Bosch in Tienen is uniek omdat zowel onderzoek en ontwikkeling, als ook het volledige productieproces, van rubber tot verpakt eindproduct, op één locatie zijn ondergebracht.
Lees meer hier
Succesvolle grootschalige productie
De elektrische ruitenwisser werd al snel de standaard. De vraag naar ruitenwissermotoren en ruitenwisserbladen groeide parallel met het gestaag toenemende aantal voertuigen. In de jaren zestig breidde Bosch zijn ruitenwisserproductie sterk uit en investeerde het in de verdere ontwikkeling van zijn producten.
Het begon in 1959 met de "ruitenwasser". Dit apparaat was uitgerust met een pomp die een spoelmiddel op de voorruit sproeide, waardoor het mogelijk was om een vuile voorruit snel schoon te maken tijdens het rijden.
Innovatieve verdere ontwikkeling
Een beter zicht werd ook gegarandeerd door ruitenwissers met "overlap". Dat was de sleutel tot het vermogen van de ruitenwissers, van de nieuwe systemen, om een groot deel van de panoramaruiten uit de jaren 60 schoon te maken: de niet-geveegde wig in het midden van de ruit schoof ver naar boven en vergrootte het vrije gezichtsveld. Om te voorkomen dat de twee wisserarmen elkaar in de weg zaten, werden ze afwisselend versneld.
Intervalschakelaars, achterruitwissers, regensensoren, nieuwe motortechnologieën en talrijke verfijningen aan de ruitenwissers volgden. In de jaren 90 werden voor het eerst twee verschillende soorten rubber thermisch met elkaar verbonden in de Twin-ruitenwisser. Een wisserlip van hard natuurrubber bleek uitstekend bestand tegen de temperatuurschommelingen van zomer en winter en zorgde voor een soepele werking.
Bosch in Tienen produceert eveneens deze Aerotwin-wisbladen.
Vlekkeloos schoon
Vanaf 1999 zorgde de Aerotwin-ruitenwisser, de eerste zonder meerdelige scharnieren, voor een gelijkmatigere drukverdeling. Twee voorgebogen veerstrips drukten het rubber van de ruitenwisser tegen de voorruit. Dit verbeterde de wisserprestaties aanzienlijk, terwijl het plattere ontwerp het windgeruis verminderde. In latere generaties werd het rubberen ruitenwisserblad voorzien van een extra coating die het robuuster maakte en ervoor zorgde dat het soepeler over de voorruit gleed.
Nauwelijks merkbaar, maar essentieel voor een veilige reis
Ondanks alle vooruitgang zijn de basiseisen voor Bosch ruitenwissers sinds het eerste model in 1926 hetzelfde gebleven: optimale wisserresultaten met een stille werking. De ruitenwisser is onmisbaar in het dagelijks verkeer en doet zijn werk zonder ophef – want hoe minder je hem ziet, hoe beter hij voor een helder zicht zorgt.
Auteur: Bettina Simon